شما اینجا هستید
اجتماعی » یادداشت ویژه؛ وندالیسم

*دکتر احمدرضا ونکی وکیل پایه یک دادگستری

وندالیسم که از آن به عنوان پدیده تخریب اموال عمومی به صورت مکرر و مداوم یاد می شود هم چون دیگر انحرافات و بزهکاری ها در سطح جامعه نشات گرفته از یک علت نیست بلکه عوامل مختلف در بروز و ظهور این پدیده شوم اجتماعی موثر است.

متخصصان علوم اجتماعی اختلالات و بیماری های روحی روانی مثل اختلال شخصیت ضد اجتماعی وهوش پائین و عوامل اجتماعی در محیط های فرهنگی مثل مشکلات خانوادگی ، تربیتی، پائین بودن سطح تحصیلات، مصاحبت و هم نشینی با دوستان بزهکار؛ و در محیط های اقتصادی ایجاد و شکل گیری فاصله طبقاتی، ناکامی های مالی و عقده گشایی های منفی ناشی از آن و از این قبیل موارد را از جمله عوامل وندالیسم می دانند.

در جرم شناسی تامل در نظریه فشار امیل دورکهیم،کوهن و مرتن لزوم مدیریت جامعه برای هنجارمندی طبقات اقتصادی را گوشزد می کند چه این که سوء مدیریت در اقتصاد یک جامعه و عدم تقسیم کار و ثروت به صورت عادلانه منجر به ناهنجاری های فراگیر در سطح آن اجتماع خواهد شد و البته آن گونه که در نظریه جامعه شناسی امیل دورکهیم می بینیم عدم توزیع عادلانه فرهنگ نیز جامعه را در ابعاد مختلف دچار آنومی می نماید.

در جرم شناسی، نظریه معاشرت های ترجیحی ساترلند مساله یادگیری و تاثیر سوء معاشران بزهکار و منحرف را بر ابعاد فرایند شخصیت گیری اطفال و نوجوانان گوشزد می نماید که در این خصوص به نظر می رسد موفقیت در گرو کاربست برنامه های رشد مدار در سطح خانواده ها و القای مهارت دوست یابی به فرزندان در انتخاب دوستان سالم و اجتماعی باشد. آن گونه که در نظریه تقلید گابریل تارد می بینم بزهکاری و انحراف آموخته می شود و در جامعه حسب شرایط و اوضاع و احوال خاص از قضا مد هم می شود که این مساله در خصوص وندالیسم با توجه به این که در بخش قابل توجهی عوامل زمینه ساز آن در سطح اجتماع به صورت فراگیر موضوعیت دارد مصداق بیشتری می یابد.

از نقطه نظر پیشگیری آن گونه که آمد اعمال برنامه های رشد مدار در کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت بر وندالیسم تاثیرات ریشه ای می تواند داشته باشد . در خصوص پیشگیری وضعیت مدار با در نظر گرفتن سیاست تسامح صفر پیتر نونز که از دل نظریه پنجره های شکسته جیمز کیو. ویلسون و جرج ال. کلینگ بر آمده لزوم به کارگیری بیشتر پلیس شهری و گشت زنی های مستمر در کانون وقوع وندالیسم و استفاده از دوربین های مداربسته تاثیرات قابل توجهی به بار خواهد آورد.

در حال حاضر دانشمندان علم سیاست جنایی در آخرین یافته ها ی تجربی خود کنترل پدیده جنایی را در گرو مشارکت کلیه اعضای هیئت اجتماع جستجو می کنند که در این مسیر فعالیت سمن ها و ایجاد احساس مسوولیت در میان کلیه شهروندان در واکنش به رفتارهای وندالیستی می تواند مثمر ثمر واقع شود.
از حیث حقوق کیفری ماده ۶۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) به وندالیسم پرداخته است :
هر کس در وسایل و تأسیسات مورد استفاده عمومی از قبیل شبکه‌های آب و فاضلاب، برق، نفت، گاز، پست و تلگراف و تلفن و مراکز‌ فرکانس و ماکروویو (‌مخابرات) و رادیو و تلویزیون و متعلقات مربوط به آنها اعم از سد و کانال و انشعاب لوله‌کشی و نیروگاههای برق و خطوط انتقال‌نیرو و مخابرات (‌کابلهای هوایی یا زمینی یا نوری) و دستگاههای تولید و توزیع و انتقال آنها که به هزینه یا سرمایه دولت یا با سرمایه مشترک دولت و‌بخش غیر دولتی یا توسط بخش خصوصی برای استفاده عمومی ایجاد شده و همچنین در علائم راهنمایی و رانندگی و سایر علائمی که به منظور حفظ‌جان اشخاص یا تأمین تأسیسات فوق یا شوارع و جاده‌ها نصب شده است، مرتکب تخریب یا ایجاد حریق یا از کار انداختن یا هر نوع خرابکاری دیگر‌شود بدون آنکه منظور او اخلال در نظم و امنیت عمومی باشد به حبس از سه تا ده سال محکوم خواهد شد.

تبصره ۱ – در صوتی که اعمال مذکور به منظور اخلال در نظم و امنیت جامعه و مقابله با حکومت اسلامی باشد مجازات محارب را خواهد داشت.

تبصره ۲ – مجازات شروع به جرائم فوق یک تا سه سال حبس است.

موارد مذکور در این ماده قانونی تمثیلی هستند و از این رو امکان سرایت حکم ماده در موارد مشابه واز جنس مثال های ماده قانونی امکان پذیر می باشد.

به هر روی موفقیت در کنترل وندالیسم هم چون سایر مظاهر پدیده جنایی در گرو کاربست همه جانبه عوامل کنشی و واکنشی از پیشگیری های اجتماعی در محیط های اقتصادی و فرهنگی تا پیشگیری های وضعیت مدار و پیشگیری های عام و خاص کیفری است که البته می بایست مورد توجه سیاست گذاران جنایی قرار گیرد .

این مطلب بدون برچسب می باشد.

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است -
آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد -

نشریه فدک | خبری | تفریحی | شخصی | مذهبی